In de loop van duizenden jaren zijn er binnen de acupunctuur diverse stromingen, theorie├źn en diagnostische modellen ontstaan. Deze zijn inmiddels voor een groot deel in elkaar opgegaan of worden nog steeds individueel als basisgedachte gebruikt.

 Enkele voorbeelden hiervan zijn: 
  •  theorie van Yin en Yang;
  •  de 5 fasen beter bekend als de 5 elementen
     (Wu xing bian zheng);
  •  theorie van de orgaanfuncties (Zang Fu bian zheng);
  •  de meridianen of energiebanen (Jing Luo bian zheng;
  •  theorie van energie en bloed (Qi Xue bian zheng).